საქართველოს პროსოპოგრაფია

ფაქტები

რეგისტრირებული ფაქტები90038

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ ცნობით, მთელი დაღესტანი აღიარებს შეიხ ალი-ჰაჯი ახუშელის ძალაუფლებას: თემირ-ხან-შურის, პეტროვსკისა და დერბენტის გარდა, მთელი დაღესტანი აჯანყებულთა ხელშია, მათ დაიკავეს ზღვიდან მთებზე გადასასვლელები – აზერბაიჯანის საზღვრიდან მდ. თერგამდე.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ ცნობით, სოფელ წუდახარში დაღესტნის ათივე ოლქიდან შეკრებილმა წარმომადგენლებმა დაგეგმეს აჯანყება, რომლის დაწყებაც წუდახარელებს ერგოთ წილად. მართლაც, მეორე დღეს, ხუთშაბათს, 21 აგვისტოს, სამხედრო ბეგარისთვის კენჭისყრაზე შეკრებილმა ხალხმა დაუმორჩილებლობა გამოუცხადა უბნის მეთაურს – აბდულ რახმან ყადიევს.

1919

ტიპი: ღონისძიება

გაზეთის ცნობით, თავად ოლქის უფროსის, პოლკოვნიკ მაჰომედოვის მეთაურობით ურჩი წუდახარელების დასასჯელად მიმავალ კაზაკთა რაზმს ხაჯალ-მახიში თავს დაესხნენ სოფლელები და განაიარაღეს. საკუთარ სახლში თავშეფარებული და აჯანყებულების მიერ ალყაშემორტყმული მაჰომედოვი კი მხოლოდ უხუცესთა შუამდგომლობამ იხსნა სიკვდილისაგან.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ საკუთარი კორესპონდენტის ცნობით, წუდახარელმა და ხაჯალ-მახელმა აჯანყებულებმა გაერთიანებული ძალებით იერიში მიიტანეს სოფელ ლევაშიზე და ხანმოკლე შეტაკების შემდეგ გამოიხსნეს ალი-ჰაჯი ახუშელი, რომელიც გათავისუფლებისთანავე შეუდგა აჯანყების ხელმძღვანელობას.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ კორესპონდენტის თქმით, დაღესტნელმა აჯანყებულებმა ყურანზე დაიფიცეს, რომ სიკვდილს ამჯობინებდნენ დენიკინის დამქაშის, დაღესტნის მმართველის გენერალ ხალილოვის მონობას.

1919

ტიპი: ავტორობა

„ვოლნი გორეცის“ რედაქტორის – აჰმედ ცალიგოვის – აღფრთოვანებული შეფასებით, უზუნ-ჰაჯისა და ალი-ჰაჯის მეთაურობით მოწყობილი აჯანყებებით კვლავ დგება დროება დიდი იმამ შამილისა!

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ ცნობით, კავკასიელ მთიელთა საკავშირო მეჯლისმა სამ (არაბულ, თურქულ და რუსულ) ენაზე გაავრცელა მოწოდება ყველა მთიელისადმი. გაზეთის რუსულ ტექსტში ნათქვამია, რომ თბილისში ჩატარებულმა მთიელ მოღვაწეთა ყრილობამ (1919 წლის 27 აგვისტო-3 სექტემბერი) დაადგინა კავკასიის მთიელ ხალხთა საკავშირო მეჯლისის შექმნა (თავმჯდომარე – აჰმედ ცალიგოვი), რომელსაც უნდა წარემართა მთიელთა პოლიტიკური ცხოვრება, მჭიდრო კეთილმეზობლური ურთიერთობები დაემყარებინა ყველა თვითგამორკვეულ რესპუბლიკასთან, პირველ ყოვლისა – საქართველოსა და აზერბაიჯანთან.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ ცნობით, მეჯლისი მხარს უჭერდა იმ განმათავისუფლებელ ბრძოლას, რომელიც ჩეჩნეთში უზუნ-ჰაჯის მეთაურობით მიმდინარეობდა.

1919

ტიპი: ავტორობა

საქართველოს დამფუძნებელი კრების ეროვნულ-დემოკრატიული ფრაქციის წევრის, ვერსალის საზავო კონფერენციის დელეგატის – ნიკო ნიკოლაძის განცხადებით, მთიელები ავანგარდს წარმოადგენენ ამიერკავკასიის რესპუბლიკათა სახელმწიფოებრიობის დაცვის საქმეში, რადგან მათ შეაჩერეს ბოლშევიკთა სვლა სამხრეთისაკენ.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცში“ ნიკო ნიკოლაძე მომავალ ყვითელ საფრთხეზე საუბრობს, რომელიც უკვე რეალური გახდა და რომელიც, პირველ რიგში, ომითა და რევოლუციებით გამოფიტულ რუსეთს ემუქრება. ქართველი პოლიტიკოსის აზრით, როცა ყვითლების ტალღა კავკასიის ქედს მოაღწევს, ამ შეჯახებაშიც, ჩვეულებრივ, დიდ როლს მთიელები ითამაშებენ.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცში“ ნიკო ნიკოლაძე წერის, რომ დენიკინი დასავლეთ ევროპის სახელმწიფოთა აგენტია, რომელიც უცხოელ მმართველთა ინსტრუქციით მოქმედებს, რის გამოც მას ისტორიის მკაცრი განაჩენი ელის.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცთან“ მიცემულ ინტერვიუში ნიკო ნიკოლაძე ამბობდა, რომ ამიერკავკასიის რესპუბლიკებისთვის დენიკინი საფრთხეს არ წარმოადგენდა.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცის“ ცნობით, XIX საუკუნის მიწურულს ნიკო ნიკოლაძემ შეიმუშავა გროზნო-ფოთის ნავთობსადენის პროექტი, რომელიც გროზნოს ნავთობს მსოფლიო ბაზარზე გასვლის საშუალებას მისცემდა, ამასთან, საქართველო-ჩეჩნეთის კეთილგანწყობას ეკონომიკურადაც შეადუღაბებდა. სამწუხაროდ, პროექტი რუსეთმა ჩაშალა.

1919

ტიპი: ღონისძიება

ნიკო ნიკოლაძისეული გროზნო-ფოთის ნავთობსადენის პროექტი ჩაშალა სერგეი ვიტემ, რომელმაც აგდებულად განაცხადა, რომ გროზნოს გულისთვის ურთიერთობას ვერ გაიფუჭებდა ბაქოელ ნავთობმრეწველებთან და დონეცკელ ქვანახშირის კრეზებთან, – ამის შესახებ 1919 წლის 22 სექტემბერს თავად ნ. ნიკოლაძემ ისაუბრა გაზეთ „ვოლნი გორეცთან“ ინტერვიუში.

1919

ტიპი: ავტორობა

გაზეთ „ვოლნი გორეცისთვის“ მიცემულ ინტერვიუში რაჟდენ არსენიძე, საქართველოს დამფუძნებელი კრების სოციალ-დემოკრატიული ფრაქციის თავმჯდომარე, ვრცლად საუბრობს იმ სერიოზულ, მაგრამ არა დაუძლეველ სირთულეებზე, რომლებიც ხელს უშლის ჩრდილოკავკასიელ მთიელთა დამოუკიდებელი სახელმწიფოს შექმნა-აღმშენებლობას.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის გაზეთ „ვოლნი გორეცთან“ ინტერვიუში საქართველოს რესპუბლიკის იუსტიციის მინისტრი რაჟდენ არსენიძე აცხადებდა: „თავისუფლებისმოყვარე მთიელთა ბრძოლამ ჩრდილოური ანარქიისა და რეაქციის ნიაღვრისაგან დაიცვა ამიერკავკასიის რესპუბლიკები. რუსეთის მტრული დამოკიდებულება არა მარტო სახელმწიფოებრიობისთვისაა საშიში, არამედ საერთოდ კლდოვან ხეობებში გამომწყვდევით ემუქრება თვითონ მთიელებს“.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის გაზეთ „ვოლნი გორეცთან“ ინტერვიუში საქართველოს რესპუბლიკის იუსტიციის მინისტრი რჟდენ არსენიძეს სირთულეების მიუხედავად, შესაძლებლად მიაჩნდა მთიელთა სახელმწიფოს შექმნა, რომლის საუკეთესო ფორმადაც ფედერაციული მოწყობა ესახებოდა, სახელდობრ – ქვეყნის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფა კანტონებად, მთიანი შვეიცარიის მსგავსად.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეცთან“ ინტერვიუში საქართველოს რესპუბლიკის იუსტიციის მინისტრი რჟდენ არსენიძე მთიელთა კეთილგანწყობის დასტურად იხსენებდა შემთხვევას, თუ როგორ დაუბრკოლებლად და უსაფრთხოდ გაიყვანეს ინგუშებმა ყუბანიდან მომავალი, უსაშვოდ დარჩენილი ქართველი დელეგატები ომის ხანძარში გახვეული ვლადიკავკაზიდან.

1919

ტიპი: ავტორობა

1919 წლის 22 სექტემბრის გაზეთ „ვოლნი გორეციში“ გამოქვეყნებული ისმაილ-ბეის კორესპონდენციის თანახმად, ფერფლად და ნანგრევებად იყო ქცეული ნაყოფიერი ყაბარდო, მიწასთან გასწორდა თავისუფალი ჩეჩნეთის აულები, ქალთა და ბავშვთა გვამებით მოიფინა ინგუშეთის გზები.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 21 სექტემბერს ოლივერ უორდროპს ეწვია სპარსეთის გენერალური კონსული, რომელსაც დიდხანს ესაუბრა.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 20 სექტემბერს მთავარგამგე სერგი დანელია ონის გიმნაზიის დირექტორ გიორგი კვიტაშვილს სწერდა დეპეშას, რომ მათთვის მასწავლებელთა გასაგზავნად ზომები მიიღეს.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 20 სექტემბერს მთავარგამგე სერგი დანელიამ ონის გიმნაზიის დირექტორ გიორგი კვიტაშვილს დეპეშით აცნობა, რომ უცხო ენის გაკვეთილები ადგილზე უნდა გაანაწილოს.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 20 სექტემბრის ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების მთავარი გამგეობის სხდომას ესწრებოდნენ: თავმჯდომარის ამხანაგი თ. კიკვაძე, მდივანი ვ. ბურჯანაძე, წევრები: ნ. ნაკაშიძე, შ. დედაბრიშვილი, ი. გიორგობიანი, ი. ვართაგავა, თავმჯდომარეობდა დ. კარიჭაშვილი.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 20 სექტემბრის ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების მთავარი გამგეობის სხდომაზე განიხილეს საკითხი კავკავის სკოლაში მასწავლებლის დანიშვნასთან დაკავშირებით. მასწავლებლის ადგილს თხოულობდნენ: ელიზბარ გრიგოლის ძე კოპინაშვილი, ელიოზ გიორგის ძე ხუციშვილი, ვასილ ჯანია, ალ. ესაკია. გამგეობის გადაწყვეტილებით, დაინიშნენ ელიზბარ კოპინაშვილი და ელიოზ ხუციშვილი.

1919

ტიპი: ღონისძიება

1919 წლის 20 სექტემბრის ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების მთავარი გამგეობის სხდომაზე განიხილეს ოზურგეთის სამაზრო ერობის გამგეობის თხოვნა, მიენდოს მას საზოგადოების გამოცემული წიგნების გავრცელება გურიაში. გამგეობამ გადაწყვიტა, გაეხსნას ოზურგეთის ერობას წიგნის მაღაზიიდან 50000 მანეთის კრედიტი, ხოლო მოეთხოვოს, წარმოადგინოს წინასწარ 25000 მანეთი.